Seks Hormonları

Seks hormonları adını verdiğimiz hormonlar hem seksüel fonksiyonların devamlılığını sağlar hem de sperm üretiminden direk olarak sorumludur. Her birinin çok önemli görevleri vardır. Burada hormonların kendi içinde kurdukları denge son derece önemlidir. Bazılarının azlığı ya da fazlalığı spermatogenez adını verdiğimiz sperm üretim sürecini olumsuz etkiler. Bu hormonların bilinmesi, kandaki seviyelerinin tespiti patolojiyi anlamamıza ve de çözüm üretmemiz açısından gereklidir.

TESTOSTERON: Testosteron kuşkusuz sperm üretim sürecinin en önemli hormonudur. Spermatogenezi en başından itibaren indükleyen ve devamlılığını sağlayan güçtür. Testis içinde Leydig hücreleri adını verdiğimiz yapılan tarafından üretilir. Bu üretimi provake eden ise hipofiz bezinden salgılanan LH adını verdiğimiz gonodotropin hormonudur. Testosteron testis içinde biyoaktif formda bulunur. Dolayısı ile testis için konsantrasyonu ön görmede kan total testosteron düzeyini değil hesaplanmış biyoaktif testosteron düzeyini baz alınmak doğru bir yaklaşımdır. Testosteronun dışarıdan tek başına verilmesi sperm üretimine her hangi katkısı olmaz. Çünkü testis içinde yeterli konsantrasyona ulaştırılması enjeksiyon yolu bile olsa mümkün değildir. Üstelik dışarıdan verilen testosteron hipofiz düzeyinde LH hormonunu baskılayarak doğal testostron üretimini de sekteye uğratır. LH etkisine sahip hCG olarak verilmesi  ise leydig hücreleri uyarır ve testosteron salgılanması provake eder.

FSH LH: Hipotalamustan salgılanan Gonadotropin salgılatıcı hormon (GnRH) hipofize ulaşır ve de bu bezden FSH ve LH adını verdiğimiz 2 adet gonodotropin hormonunun salgılanmasını provake eder. LH testislere ulaşarak leydig hücrelerindeki reseptörlerine bağlanır ve bu hücrelerden testosteron hormonunun üretimini ve sisteme salgılanmasına neden olmaktadır. FSH ise sertoli hücrelerindeki reseptörlerine bağlanır. Ve bu hücrelerde TGFalfa ve TGFbeta gibi büyüme faktörlerinin salgılanmasını indükler. Bu faktörler de kök hücrelerden sperm üretimini başlatır ve sürecin devamlılığını sağlar. FSH ve LH hormonlarının üretimi eksikse veya beta ünitesi eksik-defolu üretilmişse veya hedef hücrelerdeki bağlanacağı reseptör bozuksa spermatogenezde büyük bir sorun var demektir. 

İnhibin B: Sertoli hücrelerinden salgılanır ve negatif feedback ile hipofizden FSH salınmasını baskılar. Kanda inhibin B düzeyinin normal sevilerde olması sertoli hücrelerinin sağlıklı çalıştığını gösterir. Öte yandan dışarıdan 150 IU FSH verdiğimizde (inhinin B uyarı testi)  inhibin B kan seviyesi %50'den fazla artıyorsa o hastanın sertoli hücrelerinin efektif çalıştığının ve hormon tedavisine de  olumlu yanıt vereceğinin bir göstergesi olarak kabul edilmektedir.

Aktivin: yine sertoli hücrelerinden salgılanır ve hipofizden FSH salgılanmasını adı gibi aktive eder. Yine sertoli hücrelerinin sağlıklı çalıştığının göstergesi olarak daha nadiren test olarak kullanılmaktadır. 

INSL3 (İnsülin benzeri protein 3): Leydig hücrelerinin çalışıp çalışmadığının veya testis içi testosteron düzeyinin en doğru göstergesi kanda INSL3 adı verilen proteinin ölçülmesi ile ortaya konulur. Leydig hücrelerinden salgılanır, embriyojenik hayatta testislerin inişinden sorumlu bir proteindir. Günlük klinik pratikte fazla kullanımı yoktur. 

Östradiol (E2): Östradiol genel olarak kadınlık hormonu olarak bilinse de az miktarda erkekte de yer alır. Hem cinsel hem de üreme fonksiyonları üzerine olumlu etkileri söz konusudur. Ancak miktarı çok artmışsa bu sefer baskılayıcı bir etkiye sahiptir. Östradiol aromataz adı verilen ve yağ dokusunda çokça bulunan bir enzim tarafından testosterondan dönüştürülerek yapılır. Östradiolün kanda fazla olması testosteron ösradiol dengesini tersine çevirir ve bu sebeple de spermatogenez olumsuz etkilenebilir. Obez kişilerde erkeklerde aromataz aktivitesi çok artmıştır; bu sebeple infertilite sorunları daha yaygın görülmektedir.

SEKS HORMONLARI ve PROTEİNLERİ

  • GnRH

  • LH

  • FSH

  • Testosteron

  • SHBG

  • Albümin

  • Inhinin B

  • Aktivin

  • Östradiol 

  • Aromataz

  • Biyoaktif Testosteron

  • Total Testosteron

  • Östradiol (E2)

  • T.Testosteron / Östradiol

  • FSH

  • Inhibin B 

  • Inhibin B testi

Tedavideki amaç testis içi testosteron düzeyini artırmak ve testosteron östradiol dengesini 10 seviyesinin üzerinde tutmaktadır. Bunun için LH etkisine sahip hCG, östrojen reseptör blokerleri ya da aromataz inhibitörü ilaçlar kullanılabilmektedir. Ancak spermatogenez için sadece testiste testosteron artışı yetmez. Mutlaka FSH etkinliğinin de ve buna sertoli hücre yanıtının da büyük önemi vardır.

Sorularınız için bize yazın
w4.jpg
iletişim
klinik harita adres

Fener Mah, Bülent Ecevit Blv No:23 Kanyon Plaza K:1 D:3 Muratpaşa-Antalya

info@uzclinic.com

Tel: 0(242) 323 1 77

Tel: 0(505) 525 24 22